Το πορτοκαλί χρώμα πήρε το όνομά του από το πορτοκάλι ή το αντίστροφο;

 

Ίσως κάποια στιγμή να έχετε αναρωτηθεί αν το πορτοκάλι έδωσε το όνομά του στο πορτοκαλί χρώμα ή το αντίστροφο. Δηλαδή αν το φρούτο ονομάστηκε έτσι από το χρώμα που είχε ή αν το χρώμα πήρε τελικά το όνομά του από το φρούτο. Είναι ένας γρίφος που θα μπορούσε να έχει ένα αέναο δίλημμα, αλλά ευτυχώς η λύση έχει δοθεί.

Το μόνο σίγουρο είναι ότι το ένα έδωσε το όνομα του στο άλλο. Ωστόσο, το πρώτο νόημα της λέξης δεν περιέγραφε ουσιαστικά κάποιο από τα δυο. Γιατί η πρώτη λέξη, η οποία προϋπήρχε και των δυο, ήταν αυτή που περιέγραφε το δέντρο στο οποίο μεγάλωναν τα εσπεριδοειδή.

Οι ρίζες λοιπόν τις λέξεις ξεκινούν από τα Σανσκριτικά όπου η λέξη nāranga, περιέγραφε την πορτοκαλιά. Στα περσικά μετατράπηκε σε nārang, ενώ στα αραβικά nāranj. Αν γνωρίζετε ισπανικά τότε ίσως να ξέρετε ότι το «πορτοκαλί» λέγεται «naranja».

Η λέξη εξελίχθηκε και έδωσε το όνομα της και στο φρούτο και όχι μόνο στο δέντρο. Από το 13ο αιώνα, στα γαλλικά προσαρμόστηκε η αραβική λέξη nāranj ως «pomme d’orenge», που σημαίνει «ο καρπός από την πορτοκαλιά».

Η λέξη πορτοκαλί που περιέγραφε το χρώμα, άρχισε να χρησιμοποιείται 200 περίπου χρόνια αργότερα. Κάτι που μας αποδεικνύει ότι το χρώμα πήρε το όνομά του από το φρούτο. Ήταν το 1512, όταν η λέξη πορτοκάλι πρωτοεμφανίστηκε ως αναφορά σε μια… διαθήκη, σύμφωνα με το Αγγλικό Λεξικό της Οξφόρδης.

Πως περιέγραφαν το χρώμα πριν πάρει την ονομασία του από το φρούτο; Στα παλιά αγγλικά το χρώμα αναφερόταν ως geoluhread, το οποίο σήμαινε ουσιαστικά «κίτρινο – κόκκινο».

Το πορτοκάλι πάλι σαν λέξη επικράτησε από την Πορτογαλία, η οποία αρχικά ονομάζονταν Portus Cale, δηλαδή ζεστό λιμάνι. Τα φρούτα ταυτίστηκαν με τη χώρα από τα λιμάνια της οποίας εισάγονταν τα φρούτα στην Ευρώπη, αφού η συστηματική καλλιέργειά τους ξεκίνησε τον 15ο αιώνα στη βόρεια Αφρική.